Honderd jaar muzikaal bloed in Volendam
Hoe gaan wij in Nederland om met ons muzikaal erfgoed? Sena Magazine gaat op zoek naar plekken waar de nationale muziekhistorie wordt gekoesterd. Zo kwamen wij terecht in het Palingsoundmuseum te Volendam.
Nuchter volkje die Volendammers, maar ze mogen best trots zijn op hun rijke muziekhistorie, vindt eigenaar Jan Smit van Paviljoen Smit-Bokkum. En dus startte hij in 2006 het Palingsoundmuseum.
Op de bovenverdieping van zijn palingrokerij annex restaurant wordt het verhaal van ‘honderd jaar muzikaal bloed in Volendam’ verteld. Vanaf de oorsprong tot aan het Volendams Opera Koor en de artiesten die het vissersdorp internationale allure verschaften met hun unieke palingsound. Tientallen gouden platen aan de schuine plafonds getuigen van de successen.
“De geschiedenis begint bij het fanfarekorps Wilhelmina,” vertelt Smit, “rond 1902 opgericht door Crelis Steur, grootvader van Cats-zanger Piet Veerman. En hier zie je het kerkkoor, opgericht door de opa van Cats-bassist en -songwriter Arnold Mühren.”
Nergens wordt de muziekhistorie zo gekenmerkt door familieverbanden als in Volendam. Dat blijkt ook uit de stambomen van ‘De Keizertjes’, ‘De Poesies’, ‘De Tolletjes’, ‘De Dekkertjes’ en ‘De Kirrys’ (familie Zwarthoed/Jonk). “Cees Veerman, van ‘de Poesies’, zat in The Cats. ‘De Dekkertjes’, daar komt Jack Veerman, de drummer van BZN uit voort. Hij had nog tien broers die allemaal muzikaal waren en zijn vader was dirigent van een bigband. Cees en Thomas Tol, ex-BZN, schreven liedjes voor Jan Smit, de zanger, en stonden zelf op 1 met Eleni.”
Op een legendarische foto uit beginjaren ’70 staat vrijwel de complete trots van het vissersdorp groepsgewijs opgesteld voor Hotel Spaander. The Fools, Jen Rog (Devilish Mary), Left Side (“stond in Frankrijk op één met Like A Locomotion”), Maddog, Next One, BZN: allemaal bestormden ze de Top 40. “BZN speelde toen nog echte rock, met Jan ‘Kies’ Veerman als zanger. Nummers als Sweet Silver Anny en Rolling Around The Band. Ze waren goed hoor. Dat was vóór de doorbraak met Mon Amour, gezongen door Jan Keizer en Anny Schilder.”
Smit wijst op een foto van ‘de twee Buijsjes’. Jan Buijs, manager van The Cats, en Jaap Buijs, manager van onder anderen Dizzy Men’s Band en George Baker Selection. “Die namen altijd paling mee naar Radio Veronica, als ze plaatjes kwamen promoten. Zo bedacht Joost den Draaier die term ‘palingsound’. Daarom ook vond ik dat dat museum hier moest komen, als van oudsher bekendste palingrokerij van het dorp.”
Een fraaie fotocollage toont een greep uit het enorme arsenaal aan minder bekende groepen uit de jaren ’60 en ’70. Bandjes als Alles (Smit: “Die waren goed hoor!”) en de Beat Boys, voorloper van Left Side.
Een belangrijke rol vervulde ‘meneer’ Ten Hoedt, in wiens muziekwinkel in Amsterdam al die Volendamse muzikanten op afbetaling hun instrumenten konden kopen. “Zonder Ten Hoedt was het allemaal niet gebeurd.”
Aandoenlijk zijn twee fotootjes uit de jaren vijftig van respectievelijk het zangduo Cees Veerman en Arnold Mühren en het tweetal Piet Veerman met zijn neef Jaap Schilder. Samen zouden ze The Cats gaan vormen. “Later kwam de drummer erbij, Theo Klouwer, die we ‘Kees Schuimpie’ noemden. In de tijd van Sure He’s A Cat was Cees Veerman de zanger. Bij Times Were When zei Piet ‘laat mij dat eens zingen’ en dat werd toen een grote hit. Daarna kreeg je Lea, noem ze allemaal maar op.”
In de prijzenkast van The Cats schittert naast een Edison een ‘Gouden Hond’, uitgereikt vanwege een miljoen verkochte exemplaren van One Way Wind in Duitsland. BZN is met niet minder trofeeën geëerd. Ze verkochten in Nederland meer platen dan de Beatles of de Stones. Ook Jan Smit en Nick & Simon hebben hun eigen vitrine. “Jan heeft al die gasten een podium gegeven, in zijn reallifesoap. Zo hebben Nick & Simon hun kans gekregen, net als de 3JS.”
Buitenlandse toeristen vinden het prachtig hier, zegt Smit. “Vooral als ik ze The Cats laat horen. Dat snap ik wel, echt een geweldige band, die ga je over honderd jaar nog horen. En Piet heeft nog steeds een geweldige stem.”
De nu 81-jarige ‘Godfather van de palingsound’ komt nog regelmatig langs. “Pas nog, met zijn kleindochter Melanie, van Mell & Vintage Future. Gingen ze met zijn tweeën even samen zingen, het hele terras zat ademloos te luisteren. Zij is echt supergoed.”
Ook aan vers muzikaal bloed is dus geen gebrek in Volendam.